Hoofdstuk 11: Klassenmanagement en inrichting

Klassenmanagement gaat over hoe het loopt in de klas. Het hoofdstuk gaat in op orde houden, structuur en regels. De inrichting van de klas draagt bij aan een sfeer waarin kinderen prettig kunnen leren, uitdaging vinden, zich goed kunnen concentreren en minder gemakkelijk de regels overtreden.

Opdrachten

Klik op onderstaande link voor de opdrachten in Word:

Opdrachten hoofdstuk 11: Klassenmanagement en inrichting

 

Opdrachten hoofdstuk 11: Klassenmanagement en inrichting 

1. Regels

Regels kunnen bijdragen aan een prettig pedagogisch klimaat. Of dat in de praktijk ook zo werkt, hangt af van de aard van de regels en de naleving er van. Er zijn algemene schoolregels en groepsregels. Met deze verwerkingsactiviteit verdiep je je in de groepsregels en plaats je ze in het kader van de schoolregels. Je kunt dit als volgt doen.
*  Inventariseer de schoolregels. Welke zijn dat, waar kun je ze vinden en hoe zijn ze vastgesteld.
*    Wat is het verband tussen de schoolregels en de missie van de school? Welke waarden spreken uit de missie en wat zijn de bijbehorende normen (regels)?
*  Wat zijn de groepsregels in je stageklas, op welke situatie zijn ze van toepassing, zijn ze formeel vastgesteld en hoe? Denk daarbij aan de volgende situaties:
    –    betreden of verlaten van het lokaal;
    –    kringgesprek;
    –    individueel werken in de klas;
    –    presenteren van nieuwe leerstof;
    –    werken in kleine groepen;
    –    ophalen en uitdelen van materialen;
    –    omgaan met elkaar.

*   Vergelijk de schoolregels en de groepsregels. Wat zijn de overeenkomsten en wat de verschillen en hoe verklaar je die?
*    Wat vind je van de groepsregels? Worden ze in de praktijk nageleefd? Vind je ze zinvol? Dragen ze naar jouw mening bij aan een goed pedagogisch klimaat in de groep, waarom wel/niet?

*    Van de regels over de omgang met elkaar maak je een poster. Met symbolen en (eventueel) korte teksten maak je de regels en afspraken duidelijk. De poster moet er zo aantrekkelijk mogelijk uitzien voor kinderen en eraan bijdragen dat ze zich goed aan de regels houden. Je kunt deze activiteit met je studiegroep maken, maar je kunt hem ook uitvoeren met de stageklas. Eerst bespreek je de regels en geven de kinderen hun mening erover. Vervolgens maken de kinderen in kleine groepjes samen een poster. 

2. Inrichting school

Je bekijkt de inrichting van het klaslokaal van je stageschool en brengt deze in beeld. Kies hier zelf een vorm voor. Je kunt bijvoorbeeld een powerpointpresentatie maken of een plattegrond tekenen. Verwerk hierin het commentaar dat je hebt op de inrichting.
De volgende aandachtspunten kun je als leidraad gebruiken:
-    Wat is je eerste indruk als je binnenkomt?
-    Is de ruimte overzichtelijk en ordelijk ingedeeld (kijk door de ogen van een kind)?
-    Biedt de ruimte een kind letterlijk en figuurlijk veiligheid?
-    Is er gelegenheid om in groepjes en individueel te werken?
-    Welke hoeken kun je onderscheiden?
-    Waar staat de tafel van de groepsleerkracht?
-    Heeft elk kind een eigen tafeltje en hoe zijn de tafeltjes gegroepeerd?
-    Hoe worden de muren gebruikt?
-    Is de looproute van materialenkast naar de plek waar het materiaal gebruikt wordt logisch?
-    Hoe wordt het materiaal opgeborgen?
-    Is er ruimte voor een kring?
-    Welke sfeer ademt het klaslokaal uit?
-    Hoe zijn drukke hoeken ten opzichte van rustige hoeken geplaatst?
-    Bevordert de inrichting zelfstandig werken?
-    Is de inrichting uitnodigend voor eigen initiatief van de kinderen?
-    Welke persoonlijke elementen van de groepsleerkracht en van de kinderen zie je terug in de inrichting?
-    Hoeveel structuur biedt de inrichting?
-    Hoe uitdagend is de inrichting?
-    Is er genoeg ruimte (om te bewegen, voor (zelfgekozen) afzondering)?
-    Worden specifieke interesses aangesproken?
-    In hoeverre draagt de inrichting bij aan de behoefte van kinderen aan relatie, autonomie en competentie? Licht je antwoord toe aan de hand van concrete voorbeelden.
-    Wat spreekt jou aan?
-    Wat vind je een slimme keuze?
-    Wat vind je van de:
-     inrichting en uitrusting van het klaslokaal;
-    bereikbaarheid van de materialen;
-    kwaliteit van de materialen;
-    inrichting van de hoeken.
-    Hoe komt de visie van de school en/of groepsleerkracht tot uiting in de inrichting van het lokaal?
-    Welke suggesties heb je voor verbetering en waarom? 

3. De ideale klas

Ontwerp met je studiegroep de ideale klas. Ga daarbij uit van een bestaande klas op een van de stagescholen. Maak een plattegrond en teken de vaste kenmerken in (deuren, ramen, schoolbord, aanrecht...). Je mag wel suggestie doen voor kleine bouwkundige aanpassingen om meer ruimte te scheppen of de ruimte anders te verdelen. Daarbij kun je gebruik maken van de aangrenzende ruimten (binnen en buiten).
De inrichting voldoet in ieder geval aan de volgende twee voorwaarden: Het is zowel voor de leerkracht als voor de kinderen een fijne plek om te werken en er wordt tegemoet gekomen aan de drie basisbehoeften van kinderen: relatie, autonomie en veiligheid.
Je kunt als volgt te werk gaan:
-    Stel samen een programma van eisen vast. Denk daarbij aan de visie  van waaruit wordt gewerkt, de leeftijdsgroep, de achtergrond van de kinderen en de activiteiten die in de klas plaatsvinden.
-    Hoe kun je het programma van eisen in het ontwerp concretiseren?
-    Maak een schets van het ontwerp.
-    Presenteer het ontwerp en de achterliggende idee in een zelfgekozen vorm.

Verder lezen

 

Websites
www.kennisnet.nl

Literatuur
Kathleen Lynne Lane Holly Mariah Menzies Allison L. Bruhn Mary Crnobori, Omgaan met probleemgedrag, SWP, Amsterdam, ISBN13: 9789088502941